Thanh bên bài viết
Số lượt xem pdf: 73
KHẢO SÁT ĐẶC ĐIỂM HÔ HẤP KÝ, FENO, MỨC ĐỘ KIỂM SOÁT HEN Ở BỆNH NHÂN HEN CHƯA ĐIỀU TRỊ TẠI BỆNH VIỆN ĐẠI HỌC Y DƯỢC TP.HCM
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Đặc điểm kiểm soát hen, hô hấp ký và FeNO là thành phần quan trọng trong chẩn đoán và điều trị hen. Tại Việt Nam, dữ liệu còn hạn chế và chưa thống nhất và chưa có nhiều dữ liệu trên bệnh nhân hen chưa điều trị. Mục tiêu: Mô tả đặc điểm hô hấp ký, FeNO và mức độ kiểm soát hen ở bệnh nhân hen ngoại trú, ổn định, chưa dùng ICS hoặc đã ngưng ICS ≥ 4 tuần tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM. Phương pháp nghiên cứu: Thiết kế nghiên cứu cắt ngang mô tả tiền cứu, thực hiện tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP.HCM ở bệnh nhân hen ≥18 tuổi được đo hô hấp ký, FeNO và phỏng vấn thang điểm ACT. Kết quả: 145 bệnh nhân thỏa tiêu chuẩn nghiên cứu (nam 42,1%; tuổi (năm) 44,19±15,39; BMI 23,74±3,53). ACT trung bình 19,26±3,36; FeNO trung bình 27,63±18,85 ppb. Hô hấp ký trước test giãn phế quản: %FVC 89,74±16,97; %FEV1 78,52±19,20; FEV1/FVC 0,73±0,10; %FEF25-75 57,68±24,27. Hội chứng tắc nghẽn trước test giãn phế quản: 74% không có, 15,2% dysanapsis, 14,5% tắc nghẽn nhẹ, 13,1% tắc nghẽn trung bình, 6,2% tắc nghẽn nặng. Phân loại ACT: kiểm soát tốt 51,7%, chưa kiểm soát 36,6%, kiểm soát kém 11,7%. Phân độ FeNO: thấp 52,4%, trung bình 36,6%, cao 11,0%. FeNO tăng dần ở nhóm kiểm soát kém hơn (ACT 5–15: 46,89±11,85 ppb; 16–19: 30,93±23,63; 20–25: 20,93±11,41), điểm ACT giảm theo phân độ FeNO (<25ppb: 20,61±2,44; 25–50ppb: 18,26±3,53; ≥50ppb: 16,13±3,52). FEV1 trước nghiệm pháp giãn phế quản thấp ở nhóm ACT kiểm soát kém và phân độ FeNO ≥50ppb. Nồng độ FeNO giữa các nhóm kiểm soát hen theo ACT và điểm ACT giữa các nhóm phân độ FeNO khác biệt có ý nghĩa thống kê (p< 0,001). FEV1/SVC và FEV1/FVC trước nghiệm pháp giãn phế quản ở các nhóm kiểm soát hen theo ACT và các nhóm phân độ FeNO khác biệt có ý nghĩa thống kê. Kết luận: Ở bệnh nhân hen ngoại trú chưa điều trị hoặc đã ngưng ICS, có thang điểm ACT cao, dung tích sống bình thường nhưng FEV1 giảm, và FeNO tăng trung bình. Nồng độ FeNO giữa các nhóm kiểm soát hen theo ACT và điểm ACT giữa các nhóm phân độ FeNO khác biệt có ý nghĩa thống kê
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Hen phế quản; FeNO; Hô hấp ký; FEV1; ACT; Mức độ kiểm soát hen.
Tài liệu tham khảo
2. Lê Quốc Gia, Phan Thu Phương (2022), "Tương quan giữa mức nitric oxide trong khí thở ra với một vài đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và các mức độ kiểm soát hen ở bệnh nhân hen phế quản người lớn". Tạp Chí Y Học Việt Nam, 520(2), 229-232.
3. Nguyễn Như Vinh, Trần Văn Ngọc, Nguyễn Thị Thu Ba (2018), "Tương quan giữa mức khí nitric oxide trong khí thở ra (FeNO) với điểm kiểm soát hen (asthma control test-ACT) và với các chỉ số hô hấp ký ở bệnh nhân hen đang điều trị tại Tp. Hồ Chí Minh". Thời Sự Y Học, 03, 37-42.
4. Global Initiative for Asthma. (2025). Global strategy for asthma management and prevention.
5. Kanagaraj A., Ramachandran S., Ranganadin P., Mohan A. (2025), "Relationship between fractional exhaled nitric oxide, asthma control test, and spirometry measurement in individuals with asthma receiving treatment". Monaldi Arch Chest Dis.
6. Nakwan N., Thidarat Ruklerd T., Perkleang T., Taptawee P. (2022), "The levels and correlations of FeNO, blood eosinophils and lung function in well-controlled asthma". Adv Respir Med, 90(3).
7. Neelamegan R., Saka V., Tamilarasu K., Rajaram M., Selvarajan S., Chandrasekaran A. (2016), "Clinical Utility of Fractional exhaled Nitric Oxide (FeNO) as a Biomarker to Predict Severity of Disease and Response to Inhaled Corticosteroid (ICS) in Asthma Patients". J Clin Diagn Res, 10(12), FC01-FC06.
8. Tho N. V., Quan V. T. T., Dung D. V., Phu N. H., Dinh-Xuan A. T., Lan L. T. T. (2023), "GINA Implementation Improves Asthma Symptoms Control and Lung Function: A Five-Year Real-World Follow-Up Study". J Pers Med, 13(5).