ĐẶC ĐIỂM DINH DƯỠNG VÀ CHUYỂN HÓA CỦA NAM GIỚI THỪA CÂN – BÉO PHÌ TẠI HÀ NỘI NĂM 2016–2017: PHÂN TÍCH DỮ LIỆU CẮT NGANG TRONG BỐI CẢNH SO SÁNH XU HƯỚNG QUỐC GIA 2015–2025

Tóm tắt

Tình trạng thừa cân - béo phì (TC-BP) ở nam giới Việt Nam đang gia tăng và kéo theo nhiều rối loạn chuyển hóa xuất hiện sớm. Nhiều báo cáo quốc gia và Tổ chức Y tế Thế giới cho thấy giai đoạn 2020 -2025 là thời điểm TC–BP tăng với tốc độ rất nhanh so với trước đây do thay đổi lối sống, giảm vận động và ảnh hưởng hậu COVID-19. Vì vậy, việc phân tích lại dữ liệu ở giai đoạn trước năm 2020 giúp hiểu rõ hơn nền tảng nguy cơ của nhóm đối tượng này. Mục tiêu: Mô tả đặc điểm nhân trắc, tình trạng dinh dưỡng và các rối loạn chuyển hóa ở nam giới TC-BP trong bộ số liệu 2016-2017, đồng thời đối chiếu với xu hướng dịch tễ dinh dưỡng quốc gia giai đoạn 2015-2025. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên nam giới ≥18 tuổi, BMI ≥23 kg/m² tại Hà Nội (2016-2017). Các chỉ số nhân trắc (vòng eo, WHR), glucose đói, glucose sau 2 giờ, lipid máu và tình trạng béo bụng được phân tích mô tả và so sánh với dữ liệu tổng quan quốc gia. Kết quả: Tỷ lệ béo phì trung tâm rất cao, với vòng eo và WHR vượt ngưỡng chẩn đoán. Rối loạn đường máu và lipid máu gặp phổ biến, đặc biệt là rối loạn dung nạp glucose và tăng triglycerid. Mô hình rối loạn chuyển hóa phù hợp với xu hướng ghi nhận tại Bệnh viện Nội tiết Trung ương giai đoạn 2015–2025. Kết luận: Dữ liệu 2016–2017 cho thấy nam giới TC-BP đã mang nguy cơ chuyển hóa cao ngay trước thời kỳ gia tăng mạnh béo phì (2020–2025). Điều này nhấn mạnh vai trò của can thiệp dinh dưỡng và thay đổi lối sống sớm nhằm hạn chế tiến triển rối loạn chuyển hóa.