VAI TRÒ CỦA BIẾN THỂ LRRK2 R1398H TRONG BỆNH LÝ PARKINSON
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mở đầu: Bệnh Parkinson là một rối loạn thoái hóa thần kinh tiến triển, với biểu hiện lâm sàng chủ yếu là run, cứng cơ và giảm vận động. Ngoài các yếu tố môi trường, di truyền ngày càng được chứng minh đóng vai trò quan trọng trong cơ chế bệnh sinh. Trong số các gen liên quan, gen LRRK2 được nghiên cứu nhiều vì tính đa dạng về đột biến và cơ chế tác động. Biến thể LRRK2 R1398H đã được mô tả ở một số quần thể với vai trò bảo vệ trước nguy cơ mắc bệnh Parkinson. Mục tiêu: Xác định tần suất của biến thể R1398H trên gen LRRK2 ở bệnh nhân Parkinson và nhóm chứng, đồng thời đánh giá mối liên quan giữa kiểu gen R1398H với bệnh trong quần thể nghiên cứu. Phương pháp: Nghiên cứu được thực hiện trên 100 mẫu DNA của bệnh nhân Parkinson và 100 DNA nhóm chứng không mắc bệnh. Kiểu gen của biến thể R1398H được xác định bằng kỹ thuật ASO-PCR sử dụng mồi đặc hiệu alen. Dữ liệu được phân tích bằng thống kê mô tả và kiểm định chi bình phương để so sánh tần suất alen và kiểu gen giữa hai nhóm, tính odds ratio (OR) và khoảng tin cậy 95%. Kết quả: Tỷ lệ mang kiểu gen dị hợp tử G/A ở nhóm chứng là 24%, cao hơn nhóm bệnh (10%). Phân tích thống kê cho thấy kiểu gen G/A liên quan với giảm nguy cơ mắc Parkinson (OR = 0,35; 95% CI: 0,16 – 0,78; p = 0,0076). Kết luận: Biến thể R1398H của gen LRRK2 có thể liên quan đến nguy cơ thấp hơn mắc bệnh Parkinson.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
LRRK2, R1398H, Parkinson, ASO-PCR
Tài liệu tham khảo
2. Paisán-Ruiz C, Lewis PA, Singleton AB. LRRK2: cause, risk, and mechanism. J Parkinsons Dis 2013;3:85–103. https://doi.org/10.3233/JPD-130192.
3. Usmani A, Shavarebi F, Hiniker A. The Cell Biology of LRRK2 in Parkinson’s Disease. Mol Cell Biol 2021;41:e00660-20. https://doi.org/10.1128/MCB.00660-20.
4. Nixon-Abell J, Berwick DC, Grannó S, Spain VA, Blackstone C, Harvey K. Protective LRRK2 R1398H Variant Enhances GTPase and Wnt Signaling Activity. Front Mol Neurosci 2016;9. https://doi.org/10.3389/FNMOL.2016.00018.
5. Gopalai AA, Lim JL, Li HH, Zhao Y, Lim TT, Eow GB, et al. LRRK2 N551K and R1398H variants are protective in Malays and Chinese in Malaysia: A case-control association study for Parkinson’s disease. Mol Genet Genomic Med 2019;7. https://doi.org/10.1002/MGG3.604.
6. Chen L, Zhang S, Liu Y, Hong H, Wang H, Zheng Y, et al. LRRK2 R1398H polymorphism is associated with decreased risk of Parkinson’s disease in a Han Chinese population. Parkinsonism Relat Disord 2011;17:291–2. https://doi.org/10.1016/j.parkreldis.2010.11.012.
7. Heckman MG, Elbaz A, Soto-Ortolaza AI, Serie DJ, Aasly JO, Annesi G, et al. The protective effect of LRRK2 p.R1398H on risk of Parkinson’s disease is independent of MAPT and SNCA variants. Neurobiol Aging 2014;35:266.e5-266.e14. https://doi.org/10.1016/j.neurobiolaging.2013.07.013.
8. Do MD, Tran TN, Luong AB, Le LHG, Van Le T, Le KT, et al. Clinical and genetic analysis of Vietnamese patients diagnosed with early-onset Parkinson’s disease. Brain Behav 2023;13:e2950. https://doi.org/10.1002/BRB3.2950.