ĐÁNH GIÁ KẾT QUẢ SỚM CỦA PHẪU THUẬT NỘI SOI CẮT DẠ DÀY DO UNG THƯ THEO CHƯƠNG TRÌNH ERAS
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Phẫu thuật nội soi cắt dạ dày (PTNS cắt dạ dày) điều trị ung thư kết hợp chương trình hồi phục tăng cường sau phẫu thuật (Enhanced Recovery After Surgery – ERAS) có thể giúp giảm đau, rút ngắn thời gian hồi phục và nằm viện. Tuy nhiên, mức độ triển khai ERAS cho phẫu thuật cắt dạ dày tại Việt Nam còn hạn chế và cần dữ liệu thực hành tại cơ sở tuyến cuối.
Mục tiêu: (1) Mô tả đặc điểm bệnh nhân và đặc điểm phẫu thuật PTNS cắt dạ dày nạo hạch D2 theo ERAS; (2) Đánh giá kết quả hậu phẫu sớm (hồi phục tiêu hoá, đau, thời gian nằm viện, biến chứng 30 ngày) và mối liên quan giữa mức tuân thủ ERAS với các kết cục.
Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả có phân tích, hồi cứu 54 bệnh nhân ung thư dạ dày được PTNS cắt dạ dày triệt căn kèm nạo hạch D2 tại Bệnh viện Chợ Rẫy và cơ sở vệ tinh giai đoạn 01/2024–12/2025. Tuân thủ ERAS được lượng hoá bằng thang điểm ERAS_adj_25 (0–25) dựa trên 25 thành phần của ERAS. Phân nhóm tuân thủ: thấp (<16), trung bình (16–18), cao (≥19). Kết cục chính: thời gian trung tiện, thời điểm ăn lỏng, thời gian nằm viện sau mổ (LOS). Kết cục phụ: điểm đau VAS 6h/24h/48h, liều opioid 48 giờ, biến chứng trong viện và 30 ngày, tái nhập viện và tử vong 30 ngày.
Kết quả: Tuổi trung bình 62,3±11,3; nam 64,8%; ASA I–II 94,5%. Vị trí u: hang vị 34 ca (63,0%), góc bờ cong nhỏ 6 ca (11,1%), thân vị 10 ca (18,5%), tâm vị 4 ca (7,4%). Bệnh giai đoạn tiến xa chiếm ưu thế (T3–T4: 92,6%; giai đoạn III: 66,7%). Cắt dạ dày bán phần xa 74,1%, cắt toàn bộ dạ dày 24,1%; cắt bán phần trên 1,9%. Không đặt dẫn lưu ổ bụng ở 21/54 trường hợp (38,9%). Trung tiện 2,44±0,57 ngày; ăn lỏng 2,54±0,50 ngày; LOS 5,15±1,20 ngày. VAS 6 giờ 2,72±0,45; 24 giờ 2,69±0,47; 48 giờ 1,89±0,39; tổng liều opioid 48 giờ thấp. LOS ở nhóm không đặt dẫn lưu ngắn hơn có ý nghĩa thống kê so với nhóm có dẫn lưu (4,6±0,8 so với 5,5±1,2 ngày; p=0,003). Điểm ERAS_adj_25 tương quan nghịch với trung tiện (p=0,007), ăn lỏng (p=0,018) và LOS (p=0,005). Biến chứng thường gặp nhất là nhiễm trùng vết mổ nông vùng Pfannenstiel 12,9% (CDC: superficial incisional SSI; Clavien–Dindo I–II); không ghi nhận rò miệng nối, mổ lại, tử vong hay tái nhập viện trong 30 ngày.
Kết luận: PTNS cắt dạ dày nạo hạch D2 theo chương trình ERAS là khả thi và an toàn trong điều kiện thực hành tại Bệnh viện tuyến cuối và cơ sở vệ tinh, đạt hồi phục sớm thuận lợi, biến chứng nặng thấp. Mức tuân thủ ERAS cao liên quan hồi phục nhanh hơn và thời gian nằm viện ngắn hơn.
Từ khóa
ung thư dạ dày, phẫu thuật nội soi cắt dạ dày, nạo hạch D2, ERAS, hồi phục sớm
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Japanese Gastric Cancer Association. Japanese Gastric Cancer Treatment Guidelines 2021 (6th edition). Gastric Cancer. 2023;26:1–25.
3. Kim HH, Han SU, Kim MC, et al. Effect of Laparoscopic Distal Gastrectomy vs Open Distal Gastrectomy on Long-term Survival Among Patients With Stage I Gastric Cancer: The KLASS-01 Randomized Clinical Trial. JAMA Oncol. 2019;5(4):506–513.
4. Mortensen K, Nilsson M, Slim K, et al. Consensus guidelines for enhanced recovery after gastrectomy: Enhanced Recovery After Surgery (ERAS®) Society recommendations. Br J Surg. 2014;101:1209–1229.
5. Seo KW, Son T, Kim HI, et al. Comparison of postoperative pain according to mini-laparotomy site in laparoscopic gastrectomy for gastric cancer. Ann Surg Treat Res. 2019;96(1):12–19.
6. Sung H, Ferlay J, Siegel RL, et al. Global cancer statistics 2020: GLOBOCAN estimates of incidence and mortality worldwide for 36 cancers in 185 countries. CA Cancer J Clin. 2021;71(3):209–249.
7. Wang Z, Chen J, Su K, et al. Abdominal drainage versus no drainage post-gastrectomy for gastric cancer. Cochrane Database Syst Rev. 2015;2015(5):CD008788.
8. Yu J, Huang C, Sun Y, et al. Effect of Laparoscopic vs Open Distal Gastrectomy on 3-Year Disease-Free Survival Among Patients With Locally Advanced Gastric Cancer: The CLASS-01 Randomized Clinical Trial. JAMA. 2019;321(20):1983–1992.