HẠ PHOSPHO MÁU VÀ HỘI CHỨNG NUÔI ĂN LẠI TRÊN BỆNH NHÂN TẠI KHOA HỒI SỨC NGOẠI, BỆNH VIỆN NHI ĐỒNG 1
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Đặt vấn đề: Nguyên nhân hạ Phospho bao gồm dinh dưỡng kém kéo dài, rối loạn điện giải, và các bệnh lý nền như suy gan, suy thận, nhưng đáng chú ý nhất là hội chứng nuôi ăn lại (Refeeding Syndrome-HCNAL) sau khi bắt đầu cho ăn. Hạ Phospho máu là một biến chứng nguy hiểm, có thể dẫn đến rối loạn chức năng tim, hô hấp, thần kinh và tăng nguy cơ tử vong. Tỷ lệ mắc HCNAL dao động từ 0,43% đến 80%. Việc theo dõi sát sao, bổ sung Phospho, kali và Magne kịp thời là vô cùng cần thiết để điều trị và quản lý hiệu quả tình trạng này.
Mục tiêu: Khảo sát đặc điểm hạ Phospho máu và HCNAL trên bệnh nhân tại khoa Hồi Sức Ngoại Bệnh viện Nhi Đồng 1 trong thời gian từ tháng 11/2024 đến tháng 09/2025. Với 2 mục tiêu chuyên biệt là xác định tỷ lệ hạ Phospho, tỷ lệ HCNAL và các yếu tố liên quan.
Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Cắt ngang mô tả trên 128 bệnh nhi hậu phẫu được nuôi ăn TM từ tháng 11//2024 đến tháng 09/2025. Tiêu chuẩn chẩn đoán hạ Phospho máu: Phospho huyết thanh <0,8 mmol/L; HCNAL theo hướng dẫn NICE 2006. Dữ liệu được phân tích bằng SPSS 26.0, kiểm định chi-bình phương, mức ý nghĩa p<0,05.
Kết quả: Có 128 bệnh nhi hậu phẫu thoả tiêu chuẩn chọn mẫu. Tỷ lệ trẻ hạ Phospho máu: 57,8%; yếu tố nguy cơ liên quan đến hạ Phospho máu gồm: dinh dưỡng kém khi nhập khoa (OR = 2,5), bù Magne TM (OR = 1,83), truyền Albumin (OR = 15,01) và thời gian nằm hồi sức dài. Trẻ mắc HCNAL chiếm 9,4%; trong đó có 33,3% nhịn trước nhập khoa, 73,3% trẻ suy dinh dưỡng, hạ Phospho, hạ Magne thường gặp. Mức can thiệp năng lượng điều trị là 48 kcal/kg/ngày. Cung cấp năng lượng chủ yếu từ glucid (100%) , protein (75%) và lipid (33,3%).
Kết luận: Cần định lượng Phospho máu thường quy cho tất cả BN nằm hồi sức, bổ sung Phospho sớm và an toàn. Cần điều chỉnh các yếu tố nguy cơ hạ Phospho và HCNAL như dinh dưỡng không hợp lý, bù Magne tĩnh mạch, albumin thấp, thời gian nằm hồi sức kéo dài.
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Bechard, L.J., J.S. Parrott, and N.M. Mehta, Systematic review of the influence of energy and protein intake on protein balance in critically ill children. The Journal of pediatrics, 2012. 161(2): p. 333-339. e1.
3. Beleidy A, El Sherbini SA, Elgebaly HF, Ahmed A. Calcium, Magnesium and Phosphorus deficiency in critically ill children. Egyptian Pediatric Association Gazette. 2017 Jul 1;65(2):60-4.
4. Little, B.S., et al., Hypophosphataemia definitions, incidence and associated outcomes in paediatric intensive care: A retrospective cohort study in post-cardiac surgical patients <2 years of age. J Paediatr Child Health, 2023. 59(9): p. 1075-1081
5. Martínez, A., Rodriguez A. et al., Prevalence of Refeeding Syndrome in a Pediatric Intensive Care Unit. Andes pediatrica, 2025 (AHEAD); 96(1): p.59-66
6. Savluka, O.F., et al., Effect of levosimendan on venoarterial extracorporeal membrane oxygenation weaning after pediatric cardiac surgery. Journal of Cardiothoracic and Vascular Anesthesia, 2023. 37: p. 65-66.
7. Schneeweiss-Gleixner, M., et al., Hypophosphatemia after Start of Medical Nutrition Therapy Indicates Early Refeeding Syndrome and Increased Electrolyte Requirements in Critically Ill Patients but Has No Impact on Short-Term Survival. Nutrients, 2024. 16(7): p. 922.
8. Stevic M, Vlajkovic-Ivanovic A, Petrov-Bojicic I, Ristic N, Budic I, Marjanovic V, Simic D. Identification and prevention of refeeding syndrome in pediatric intensive care. Srpski arhiv za celokupno lekarstvo. 2024;152(3-4):218-23.