ĐA BỆNH ĐA THUỐC Ở NGƯỜI CAO TUỔI: THỰC TRẠNG VÀ GIẢI PHÁP
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Bài tổng quan tường thuật này hướng tới việc cung cấp thông tin cập nhật về thực trạng đa bệnh đa thuốc ở người cao tuổi (NCT) Việt Nam, đồng thời đánh giá các tác động lâm sàng và đề xuất các tiếp cận phù hợp nhằm tăng cường quản lý thuốc an toàn, hiệu quả.
Phương pháp tìm kiếm và tổng quan tài liệu: Tối ưu hóa kết quả tìm kiếm bằng cách kết nối 2 từ khóa trở lên dùng để tìm kiếm. Có 15 nghiên cứu được thực hiện tại Việt Nam và 13 bài báo tiếng Anh (từ năm 2016 đến 2026) được sử dụng trong bài tổng quan này.
Giải pháp then chốt: Quản lý đa bệnh đa thuốc cần có một cách tiếp cận hiệu quả hơn, lấy người bệnh làm trung tâm, chuyển dịch từ “trị bệnh” sang “chăm sóc toàn diện”. Các chiến lược bao gồm: đánh giá lão khoa toàn diện, cá thể hóa điều trị, ngừng thuốc chủ động, ứng dụng các công cụ hỗ trợ (Beers, STOPP/START), phối hợp đa chuyên khoa giữa bác sĩ lão khoa (bác sĩ nội tổng quát)- bác sĩ chuyên khoa - dược sĩ và đánh giá định kỳ.
Kết luận: Việc triển khai cách tiếp cận toàn diện và quản lý chủ động là yếu tố thiết yếu để đảm bảo an toàn điều trị và nâng cao sức khỏe NCT. Các nghiên cứu tương lai cần tập trung vào đánh giá thực trạng đa bệnh đa thuốc ở NCT quy mô quốc gia, đánh giá các kết cục lâm sàng quan trọng đối với bệnh nhân. Thực hiện các nghiên cứu thẩm định và điều chỉnh các bộ tiêu chí quốc tế (như Beers hay STOPP/START) tối ưu cho danh mục thuốc và thực hành kê đơn tại Việt Nam.
Từ khóa
Đa bệnh, đa thuốc, người cao tuổi, ngừng thuốc, đánh giá lão khoa toàn diện
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Duy Nguyễn Thành, Đạt Võ Phát, Trinh Nguyễn Thị Tú, et al. Tình hình tương tác thuốc trong điều trị ngoại trú ở người cao tuổi tại một bệnh viện ở khu vực Đồng bằng sông Cửu Long năm 2024. Tap Chi Khoa Hoc Truong Dai Hoc Quoc Te Hong Bang. 2025;36:75-82.
3. Dương Lê Xuân, Thành Đậu Xuân, Hòa Đỗ Thanh. Nghiên cứu mối liên quan giữa sử dụng nhiều thuốc và ngã ở người bệnh từ 65 tuổi trở lên. Tạp chí Y Dược lâm sàng 108. 2023;18(idbv):139-145.
4. Giang Phạm Thị Hoài, Hương Nguyễn Thị Thu, Lực Trần Viết, Thắng Phạm. Thực trạng sử dụng nhiều thuốc ở người bệnh cao tuổi điều trị ngoại trú tại Bệnh viện đa khoa tỉnh Ninh Bình. Tạp chí Y học Việt Nam. 2023;532(1):239-242.
5. Hằng Nguyễn Thị Thúy, Hên Phan Hữu, Chữ Dương Xuân, Tường Trần Quốc. Nghiên cứu tình hình kê đơn thuốc ở bệnh nhân cao tuổi điều trị ngoại trú tại phòng khám nội Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Cần Thơ năm 2022-2023. Tạp chí Y học Việt Nam. 2023;531(1):369-374.
6. Tân Nguyễn Văn, Viên Bàng Ái, Phương Đặng Trần Trúc. Tỉ lệ sử dụng thuốc không thích hợp ở bệnh nhân cao tuổi nhập viện và những yếu tố liên quan. Tạp chí Y học Cộng đồng. 2023;64(3):1-7.
7. Aggarwal P, Woolford SJ, Patel HP. Multi-Morbidity and Polypharmacy in Older People: Challenges and Opportunities for Clinical Practice. Geriatrics (Basel). 2020;5(4):85.
8. Dong PTX, et al. Implementation and Evaluation of Clinical Pharmacy Services on Improving Quality of Prescribing in Geriatric Inpatients in Vietnam: An Example in a Low-Resources Setting. Clin Interv Aging. 2022;17:1127-1138.