BIẾN CHỨNG CHẬM LÀM RỖNG DẠ DÀY SAU PHẪU THUẬT TỤY – NHÂN 2 TRƯỜNG HỢP

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Phẫu thuật tụy là các phẫu thuật phức tạp với tỷ lệ biến chứng cao (30–60%). Trong đó, chậm làm rỗng dạ dày (DGE) là biến chứng thường gặp, ảnh hưởng đáng kể đến thời gian hồi phục, chi phí điều trị và kết cục bệnh nhân.

Mục tiêu: Phân tích đặc điểm lâm sàng của 2 trường hợp DGE sau phẫu thuật tụy và tổng quan y văn nhằm làm rõ cơ chế bệnh sinh, yếu tố nguy cơ và chiến lược điều trị biến chứng này.

Phương pháp: Báo cáo 2 ca bệnh sau phẫu thuật tụy (cắt khối tá tụy và cắt thân đuôi tụy) có biến chứng DGE. Thu thập dữ liệu lâm sàng, hình ảnh học, diễn biến hậu phẫu và kết quả điều trị; kết hợp tổng quan tài liệu.

Kết quả: Cả hai trường hợp đều xuất hiện DGE sau mổ với biểu hiện nôn, chậm dung nạp ăn uống. Một trường hợp diễn biến nặng, kéo dài, phải phẫu thuật lại nối vị–tràng và mở thông hỗng tràng; trường hợp còn lại đáp ứng tốt với điều trị bảo tồn kết hợp dẫn lưu ổ dịch. Các yếu tố liên quan bao gồm viêm, tụ dịch ổ bụng và ảnh hưởng của phẫu thuật lên thần kinh và nội tiết dạ dày.

Kết luận: DGE là biến chứng đa yếu tố sau phẫu thuật tụy, liên quan đến cơ chế hormon (mất motilin), thần kinh (tổn thương phế vị), cơ học và viêm thứ phát. Việc phân biệt DGE nguyên phát và thứ phát có ý nghĩa quan trọng trong điều trị. Chiến lược điều trị cần kết hợp dinh dưỡng, thuốc tăng nhu động và xử trí nguyên nhân (như dẫn lưu ổ dịch).