MỐI LIÊN QUAN GIỮA RỐI LOẠN NUỐT VÀ CÁC TRIỆU CHỨNG TRẦM CẢM, LO ÂU SAU ĐỘT QUỴ NHỒI MÁU NÃO
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Xác định mối liên quan giữa rối loạn nuốt và các triệu chứng trầm cảm, lo âu sau đột quỵ nhồi máu não. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả tiến cứu trên 68 bệnh nhân đột quỵ nhồi máu não được điều trị tại Khoa Đột quỵ, Bệnh viện Quân y 103 từ tháng 3 đến tháng 8 năm 2025. Tình trạng nuốt được đánh giá bằng khám lâm sàng khi nhập viện bằng thang điểm tầm soát chức năng nuốt (GUSS), theo dõi đến khi xuất viện và sau 2 tháng bằng chỉ số độc lập (SINGER) tại phòng khám khoa Đột quỵ. Các triệu chứng trầm cảm và lo âu được đánh giá sau 2 tháng bằng thang trầm cảm và thang điểm trầm cảm và lo âu bệnh viện (HADS). Kết quả: 39,7% bệnh nhân có rối loạn nuốt khi nhập viện, 26,5% còn tồn tại rối loạn nuốt khi xuất viện và 20,6% vẫn còn rối loạn nuốt sau 2 tháng. Tỷ lệ trầm cảm sau 2 tháng là 29,4%, lo âu là 25,0%. Rối loạn nuốt kéo dài có mối liên quan có ý nghĩa với trầm cảm (OR = 3,12; 95% CI: 1.18–8.25; p = 0,01) và lo âu (OR = 2,75; 95% CI: 1.05–7.18; p = 0,02). Kết luận: Khó nuốt sau đột quỵ thiếu máu cục bộ là yếu tố liên quan độc lập với nguy cơ xuất hiện triệu chứng trầm cảm và lo âu. Việc sàng lọc và can thiệp sớm chứng khó nuốt có thể góp phần cải thiện sức khỏe tâm thần và chất lượng sống của người bệnh.
Chi tiết bài viết
Từ khóa
Đột quỵ thiếu máu cục bộ, Khó nuốt, Trầm cảm, Lo âu, Biến chứng sau đột quỵ, Chỉ số SINGER.
Tài liệu tham khảo
2. Phuc Duc Dang, Minh Hien Nguyen, et al: A Comparison of the National Institutes of Health Stroke Scale and the Gugging Swallowing Screen in Predicting Stroke-Associated Pneumonia. Therapeutics and Clinical Risk Management , 2020: 445-450.
3. Martino R, Foley N, Bhogal S, et al. Dysphagia after stroke: incidence, diagnosis, and pulmonary complications. Stroke. 2005;36(12): 2756–2763.
4. Kim JS, Lee JH, Lee KB, et al. Natural history and predictors of post-stroke dysphagia in patients with ischemic stroke. J Clin Neurol. 2019;15(3):368–376.
5. Kumar S, Selim MH, Caplan LR. Medical complications after stroke. Lancet Neurol. 2020;19(6):452–470.
6. Hackett ML, Pickles K. Part I: Frequency of depression after stroke: an updated systematic review and meta-analysis of observational studies. Int J Stroke. 2014;9(8):1017–1025.
7. Ayerbe L, Ayis S, Wolfe CD, Rudd AG. Natural history, predictors and outcomes of depression after stroke: systematic review and meta-analysis. Br J Psychiatry. 2013;202(1):14–21.
8. Schindel D, Schöberl M, Wollenweber FA, et al. Association of dysphagia with anxiety and depression after acute ischemic stroke. Front Neurol. 2021;12:688007.
9. Langhorne P, Bernhardt J, Kwakkel G. Stroke rehabilitation. Lancet. 2011;377(9778):1693–1702.
10. Trouble Swallowing After Stroke (Dysphagia). America stroke Association, 2024, https://www.stroke.org/en/about-stroke/effects-of-stroke/physical-effects/dysphagia.