ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG, CẬN LÂM SÀNG Ở BỆNH NHÂN ĐÁI THÁO ĐƯỜNG TÍP 2 CÓ BIẾN CHỨNG TĂNG ÁP LỰC THẨM THẤU TẠI BỆNH VIỆN TRUNG ƯƠNG THÁI NGUYÊN

Dương Thị Thanh Nga1, Bùi Thị Thu Hương1,2, Đặng Đức Minh1,2,
1 Trường Đại học Y – Dược Thái Nguyên
2 Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Mô tả đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và đánh giá một số yếu tố liên quan ở bệnh nhân đái tháo đường típ 2 có biến chứng tăng áp lực thẩm thấu tại Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên. Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả 49 người bệnh đái tháo đường típ 2 có biến chứng tăng áp lực thẩm thấu điều trị tại Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên từ tháng 7/2024 đến tháng 8/2025. Kết quả: Tuổi trung bình là 69.96 ±12.9, hay gặp ở nhóm tuổi ≥ 65. Một lượng lớn bệnh nhân chưa được chẩn đoán đái tháo đường (24,5%). Trong nhóm đái tháo đường đã được chẩn đoán từ trước có 75,7% bệnh nhân không tuân thủ điều trị. Kiểm soát đường huyết kém với chỉ số HbA1c cao trung bình 12,76 ± 3,33.  Rối loạn ý thức xuất hiện ở 42,9% bệnh nhân. Đa số bệnh nhân vào viện trong tình trạng mất nước nặng (40,8%), 34 trường hợp có bệnh lý cấp tính và/hoặc tình trạng nhiễm trung kèm theo. Tỷ lệ bệnh nhân tử vong là 16,3%, có liên quan tới tình trạng rối loạn ý thức, mức độ mất nước tại thời điểm nhập viện, nhiễm trùng và/hoặc bệnh cấp tính khác kèm theo có ý nghĩa thống kê với p < 0.05. Kết luận: Biến chứng tăng áp lực thẩm thấu do tăng đường huyết thường xảy ra ở nhóm người cao tuổi, nhóm bệnh nhân mới được chẩn đoán đái tháo đường, bệnh nhân không tuân thủ phác đồ điều trị, kiểm soát đường huyết kém, có bệnh lý cấp tính/tình trạng nhiễm trùng phối hợp. Phần lớn vào viện với tình trạng mất nước nặng kèm theo rối loạn ý thức, là những yếu tố tiên lượng xấu. Tỷ lệ bệnh nhân có diễn biến nặng/tử vong còn ở mức cao cho thấy cần tăng cường phát hiện sớm và kiểm soát tốt đường huyết cũng như các bệnh lý đi kèm.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Umpierrez, G. E. et al. Hyperglycemic Crises in Adults With Diabetes: A Consensus Report. Diabetes Care, doi:10.2337/dci24-0032 (2024).
2. Ahmed, F., Abugroun, A., Elhassan, M. & Seyoum, B. SUN-625 The Impact of Age on Outcomes of Hyperosmolar Hyperglycemia Among Adult Patients with Diabetes. from the National Inpatient Sample. J Endocr Soc, doi:10.1210/ jendso/bvaa046.1036. (2020).
3. Nguyễn, M. T. A. & Nguyễn, K. D. V. Mô tả đặc điểm lâm sàng và cận lâm sàng ở bệnh nhân đái tháo đường có biến chứng cấp tính (nhiễm toan ceton và/hoặc tăng áp lực thẩm thấu). Tạp chí Y học Việt Nam 533, doi:10.51298/ vmj.v533i1.7734 (2024).
4. Nguyễn Thị Thuỳ Ngân, Đ. T. K. T. Đặc điểm lâm sàng, cận lâm sàng và kết quả điều trị bệnh nhân đái tháo đường typ 2 biến chứng tăng áp lực thẩm thấu tại khoa Nội 3- Bệnh viện Hữu Nghị Việt Tiệp. Tạp chí Y học Việt Nam 460, 160 - 166 (2017).
5. MacIsaac, R. J., Lee, L. Y., McNeil, K. J., Tsalamandris, C. & Jerums, G. Influence of age on the presentation and outcome of acidotic and hyperosmolar diabetic emergencies. Intern Med J 32, 379-385, doi:10.1046/j.1445-5994. 2002.00255.x (2002).
6. Mustafa, O. G. et al. Management of Hyperosmolar Hyperglycaemic State (HHS) in Adults: An updated guideline from the Joint British Diabetes Societies (JBDS) for Inpatient Care Group. Diabet Med 40, e15005, doi:10.1111/ dme.15005 (2023).
7. Kitabchi, A. E., Umpierrez, G. E., Miles, J. M. & Fisher, J. N. Hyperglycemic crises in adult patients with diabetes. Diabetes Care 32, 1335-1343, doi:10.2337/dc09-9032 (2009).