TUÂN THỦ ĐIỀU TRỊ THUỐC HÍT VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NGƯỜI BỆNH PHỔI TẮC NGHẼN MẠN TÍNH TẠI BỆNH VIỆN ĐA KHOA TÂM ANH HÀ NỘI NĂM 2025

Chu Thị Quý1, , Ngô Thị Hải Yến1, Lâm Hồng Nhung1, Mùa Thị Mỵ1, Đỗ Thị Hằng1, Ngô Thị Huyền1
1 Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mục tiêu: Khảo sát thực trạng tuân thủ thuốc hít và phân tích một số yếu tố liên quan ở người bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD).


Phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 74 người bệnh COPD từ tháng 03/2025 đến 01/2026. Công cụ thu thập gồm: đặc điểm lâm sàng (mMRC, CAT), đánh giá tuân thủ TAI-10 và niềm tin về thuốc BMQ-COPD. Dữ liệu được phân tích bằng kiểm định Chi-square, Fisher và hồi quy logistic đa biến.


Kết quả: Độ tuổi trung bình nhóm nghiên cứu 68,4 ± 8,0; nam giới chiếm đa số 81,1%. Tỷ lệ tuân thủ thuốc hít tốt đạt 58,1%. Trong kiểu hình không tuân thủ, kiểu hình vô ý chiếm ưu thế 40,5% với hành vi phổ biến là quên thuốc. Phân tích đa biến xác định các yếu tố dự báo độc lập cho tuân thủ thuốc hít tốt gồm: mức độ khó thở nhẹ (mMRC < 2; AOR = 3,94; p = 0,042), điểm ‘Sự cần thiết’ cao (AOR = 1,23; p = 0,047) và điểm ‘Lo ngại về thuốc’ thấp (AOR = 0,79; p = 0,023). Các yếu tố về tuổi, giới tính và triệu chứng CAT không cho thấy mối liên hệ có ý nghĩa thống kê (p > 0,05).


Kết luận: Hơn một nửa người bệnh được khảo sát có mức độ tuân thủ thuốc hít tốt. Niềm tin về thuốc, mức độ khó thở là những rào cản chính ảnh hưởng đến hành vi tuân thủ. Cần tăng cường tư vấn giảm lo âu về tác dụng phụ và củng cố niềm tin về hiệu quả điều trị, đặc biệt ở nhóm bệnh nhân khó thở nhiều.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Siu DCH, Gafni-Lachter L. Addressing Barriers to Chronic Obstructive Pulmonary Disease (COPD) Care: Three Innovative Evidence-Based Approaches: A Review. International journal of chronic obstructive pulmonary disease. 2024;19:331-41. doi: 10.2147/copd.S426050.
2. Ni A. Approach to: Chronic obstructive pulmonary disease (COPD). McGill Journal of Medicine. 2020;18(1). doi: 10.26443/mjm.v18i1.197.
3. Hội hô hấp Việt Nam. Hướng dẫn chẩn đoán và điều trị bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính được ban hành theo Quyết định Số: 62/QĐ-HHHV Ngày 28 tháng 06 năm 2024.
4. Soler-Cataluña JJ, Huerta A, Almagro P, González-Segura D, Cosío BG. Lack of Clinical Control in COPD Patients Depending on the Target and the Therapeutic Option. International journal of chronic obstructive pulmonary disease. 2023;18:1367-76. doi: 10.2147/copd.S414910.
5. Bhattarai B, Walpola R, Mey A, Anoopkumar-Dukie S, Khan S. Barriers and Strategies for Improving Medication Adherence Among People Living With COPD: A Systematic Review. Respiratory care. 2020;65(11):1738-50. doi: 10.4187/respcare.07355.
6. Nguyễn Đình Phương NNHT, Trịnh Thị Hoàng Oanh. Tuân thủ điều trị thuốc hít và thực hành sử dụng dụng cụ hít ở người bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính tại Bệnh viện Phạm Ngọc Thạch, Thành phố Hồ Chí Minh. . Tạp Chí Y Học Thành Phố Hồ Chí Minh 2021;25(2-CD4):15-21.
7. Plaza V, Fernández-Rodríguez C, Melero C, Cosío BG, Entrenas LM, De Llano LP, et al. Validation of the ‘Test of the Adherence to Inhalers’(TAI) for asthma and COPD patients. Journal of aerosol medicine pulmonary drug delivery. 2016;29(2):142-52. doi. 10.1089/jamp.2015.1212
8. Topp M, Vestbo J, Mortensen EL. Psychometric properties of the COPD-specific beliefs about medicine questionnaire in an outpatient population: a Rasch-analysis. Chronic Obstructive Pulmonary Diseases. 2016;3(4):748. doi:10.15326/jcopdf. 3.4.2016.0134
9. Duy Thi Hien, Pham Ngoc Ha, Vu Van Giap. The satisfaction and adherence to inhaler devices among patients with chronic obstructive pulmonary disease and asthma at a tertiary hospital in Viet Nam. Journal of functional ventilation and pulmonology. 2021;38:1-78. doi: 10.12699/jfvpulm.12.38.2021.1.
10. Wu J, Meng W, Ma Y, Zhao Z, Xiong R, Wang J, et al. Errors and adherence to inhaled medications in Chinese adults with COPD. Journal of general internal medicine. 2024;39(1):69-76. doi: 10.1007/s11606-023-08378-y
11. Pencheva V, Genov K, Todorov T, Kacheshmarov S. Assessment of nonadherence to inhalation therapy in asthma and chronic obstructive pulmonary disease in Bulgaria. Folia Medica. 2024;66(3):312-22. doi:10.3897/folmed.66.e126047
12. Izquierdo-Condoy JS, Gualpa Alvarez F, Morales-Lapo E, Arias Calvache WD, Bermudez Moreira J, Quinga-Chiguano KM, et al. Adherence to Inhalation Therapy Among COPD Patients: A Cross-Sectional Study in a Tertiary Hospital in Quito, Ecuador. International journal of chronic obstructive pulmonary disease. 2025:399-410. doi: 10.2147/COPD.S493992.