ĐẶC ĐIỂM PHÂN BỐ GIAI ĐOẠN BỆNH THẬN MẠN TRONG CỘNG ĐỒNG TẠI THÀNH PHỐ CẦN THƠ

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Bệnh thận mạn (BTM) đang trở thành thách thức y tế toàn cầu với tỷ lệ mắc và tử vong ngày càng gia tăng. Việc nhận diện sớm sự phân bố các giai đoạn BTM trong cộng đồng là cơ sở quan trọng để phân tầng nguy cơ và can thiệp kịp thời. Mục tiêu: Xác định tỷ lệ và đặc điểm phân bố giai đoạn BTM theo nhân khẩu học và bệnh lý nền tại thành phố Cần Thơ. Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 1531 người ≥18 tuổi, cư trú tại bốn quận/huyện của Cần Thơ. Bệnh thận mạn được chẩn đoán theo tiêu chuẩn KDIGO 2021 dựa vào mức lọc cầu thận và tỉ số albumin/creatinin niệu ở hai lần xét nghiệm cách nhau 3 tháng. Dữ liệu được phân tích bằng SPSS 26.0, sử dụng thống kê mô tả và kiểm định Fisher Freeman–Halton. Kết quả: Phần lớn bệnh nhân mắc BTM ở giai đoạn I (36,4%) và II (37,9%) trong khi giai đoạn IV rất hiếm (0,5%).Phân bố giai đoạn BTM khác biệt có ý nghĩa theo nhóm tuổi (p < 0,001), trong đó nhóm ≥ 60 tuổi ghi nhận 46,8% ở giai đoạn II, 20,1% ở giai đoạn IIIa và 12,2% ở giai đoạn IIIb. Về bệnh lý nền, nhóm chỉ mắc tăng huyết áp tập trung chủ yếu ở giai đoạn I (50,0%), trong khi nhóm đái tháo đường đơn độc và nhóm không mắc bệnh nền lại chủ yếu ở giai đoạn IIIa (54,2% và 68,4%). Ở nhóm đồng mắc cả tăng huyết áp và đái tháo đường, bệnh phân bố rải rác ở nhiều giai đoạn, trong đó có ghi nhận 1 trường hợp ở giai đoạn IV. Kết luận: Bệnh thận mạn trong cộng đồng phần lớn ở giai đoạn I và II. Tuy nhiên, phân bố giai đoạn bệnh thay đổi đáng kể theo hướng nặng dần ở người cao tuổi và người mắc đái tháo đường, đòi hỏi các biện pháp tầm soát, chẩn đoán và quản lý cho nhóm nguy cơ cao này.