THỰC TRẠNG TUÂN THỦ DÙNG THUỐC, TUÂN THỦ TÁI KHÁM VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN Ở NGƯỜI BỆNH TĂNG HUYẾT ÁP ĐIỀU TRỊ NGOẠI TRÚ TẠI BỆNH VIỆN TRUNG ƯƠNG THÁI NGUYÊN
Nội dung chính của bài viết
Tóm tắt
Mục tiêu: Mô tả mức độ tuân thủ dùng thuốc, tuân thủ tái khám theo hẹn và phân tích một số yếu tố liên quan ở người bệnh tăng huyết áp điều trị ngoại trú tại Khoa Khám bệnh, Bệnh viện Trung ương Thái Nguyên.
Đối tượng và phương pháp: Nghiên cứu mô tả cắt ngang có phân tích trên 195 người bệnh được chọn mẫu liên tiếp. Tuân thủ dùng thuốc đánh giá bằng thang GMAS phiên bản tiếng Việt (0-33 điểm, đạt khi ≥27 điểm). Tuân thủ tái khám xác định từ hồ sơ/phiếu hẹn trong 6 tháng, đạt khi giữ ≥70% số lịch hẹn có thể đánh giá.
Kết quả: Tuổi trung bình 64,7±11,2; nữ 56,4%. Điểm GMAS trung bình 27,7±4,2; 71,8% đạt ngưỡng tuân thủ dùng thuốc (KTC95%: 65,1-77,6). Tỷ lệ tuân thủ tái khám đạt 77,4% (KTC95%: 71,1-82,7). Trong mô hình đa biến, học vấn ≥THPT (aOR=2,18), có người hỗ trợ (aOR=2,88) và được nhân viên y tế tư vấn (aOR=2,61) liên quan với tuân thủ thuốc cao hơn; tác dụng không mong muốn liên quan với tuân thủ thấp hơn (aOR=0,29). Đối với tái khám, thời gian đi viện >60 phút (aOR=0,32) và dùng ≥2 thuốc hạ áp (aOR=0,39) liên quan với tuân thủ thấp hơn; hỗ trợ gia đình (aOR=3,33), tư vấn (aOR=2,71) và tuân thủ thuốc đạt (aOR=2,73) liên quan với tuân thủ tái khám tốt hơn.
Kết luận: Khoảng ba phần tư người bệnh đạt tuân thủ thuốc và tái khám, nhưng vẫn còn nhóm nguy cơ cần được sàng lọc và hỗ trợ có mục tiêu, đặc biệt người bệnh có tác dụng không mong muốn, dùng nhiều thuốc, đi lại xa hoặc thiếu hỗ trợ.
Từ khóa
Tuân thủ dùng thuốc, tuân thủ tái khám, tăng huyết áp, GMAS, điều trị ngoại trú
Chi tiết bài viết
Tài liệu tham khảo
2. Huynh Ngoc Linh, Ho Thanh Tung. A comprehensive analysis of medication adherence in outpatients with hypertension in Viet Nam. Vietnam J Community Med. 2025;66(2):18-23.
3. Lee EKP, Poon P, Yip BHK, Bo Y, Zhu MT, Yu CP, et al. Global burden, regional differences, trends, and health consequences of medication nonadherence for hypertension during 2010 to 2020: a meta-analysis involving 27 million patients. J Am Heart Assoc. 2022;11(17):e026582.
4. Nguyen TH, Truong HV, Vi MT, Taxis K, Nguyen T, Nguyen KT. Vietnamese version of the General Medication Adherence Scale (GMAS): translation, adaptation, and validation. Healthcare (Basel). 2021;9(11):1471.
5. Pham Thi Phuong Nga, Nguyen Thi Mai Phuong, Cao Duc Chinh, et al. Analysis of Treatment Adherence and Association with Blood Pressure Control Among Outpatients with Hypertension in Vietnam - Cuba Friendship Hospital. VNU J Sci Med Pharm Sci. 2026.
6. World Health Organization. Global report on hypertension 2025: high stakes - turning evidence into action. Geneva: WHO; 2025.
7. World Health Organization. Guideline for the pharmacological treatment of hypertension in adults. Geneva: WHO; 2021.
8. Yirga GK, Mekonen GS, Hiruy EG, Shiferaw K, et al. Non-adherence to appointment follow-up and its associated factors among hypertensive patients in follow-up clinics in South Gondar hospitals. Sci Rep. 2024;14:21336.