ĐẶC ĐIỂM LÂM SÀNG VÀ MỘT SỐ YẾU TỐ LIÊN QUAN ĐẾN MỨC ĐỘ ĐAU Ở BỆNH NHÂN ZONA TẠI KHOA DA LIỄU BỆNH VIỆN ĐA KHOA HẢI DƯƠNG NĂM 2025

Tạ Thị Nguyên1, , Ngô Thị Hiền1, Hồ Thị Hồng Nhung1
1 Trường Đại học Kỹ thuật Y tế Hải Dương

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Đặt vấn đề: Bệnh Zona (Herpes Zoster) là một trong những bệnh da do virus hay gặp nhất, do sự tái hoạt động của virus Varicella-Zoster tiềm ẩn trong dây thần kinh sọ não hoặc hạch rễ sau tủy sống sau lần nhiễm Varicella trước đó.


Mục tiêu: Mô tả đặc điểm lâm sàng và một số yếu tố liên quan đến mức độ đau ở bệnh nhân Zona tại Khoa Da liễu Bệnh viện Đa khoa Hải Dương năm 2025.


Đối tượng và phương pháp nghiên cứu: Nghiên cứu mô tả cắt ngang trên 63 bệnh nhân Zona được chẩn đoán tại Khoa Da liễu Bệnh viện Đa khoa Hải Dương từ tháng 10 năm 2025 đến tháng 3 năm 2026.


Kết quả: Trong 63 bệnh nhân, nam chiếm 52,4%, nữ 47,6%; nhóm từ 50 tuổi trở lên chiếm 87,3%. Đau là triệu chứng cơ năng phổ biến nhất và là lý do trực tiếp khiến 87,3% người bệnh đi khám; mụn nước đứng thứ hai (11,1%). Triệu chứng tiền triệu thường gặp nhất là rát bỏng (81%), tiếp theo là đau nhức (71,4%), ngứa (15,9%), trong khi sốt và hạch rất hiếm. Thời gian tiền triệu trên 3 ngày chiếm 81%. Ở giai đoạn toàn phát, mệt mỏi phổ biến nhất (52,4%); hạch, chóng mặt, buồn nôn rất hiếm hoặc không xuất hiện. Đau nhiều chiếm 92,1%, đau ít 7,9%; đa số bệnh nhân bị đau vừa đến nặng. Tổn thương bên phải chiếm 57,1%, bên trái 42,9%, không có trường hợp tổn thương hai bên. Vùng đầu-mặt thường gặp nhất (33,3%). Tổn thương nhỏ chiếm 25,4% (16 ca), vừa 27% (17 ca) và rộng 47,6% (30 ca). Phân tích các yếu tố liên quan cho thấy nhóm từ 50 tuổi trở lên có nguy cơ đau vừa và nặng cao gấp 15,9 lần nhóm dưới 50 tuổi. Rát bỏng tiền triệu làm tăng nguy cơ đau nhiều 8,17 lần. Diện tích tổn thương liên quan có ý nghĩa với cường độ đau (p=0,019), với tỷ lệ đau vừa/nặng ở nhóm tổn thương nhẹ, vừa và rộng lần lượt là 100%, 76,5% và 96,7%. Giới tính, thời gian tiền triệu, đau nhức tiền triệu, sốt, bệnh lý nền và vị trí tổn thương không ảnh hưởng có ý nghĩa thống kê đến mức độ đau.


Kết luận: Bệnh Zona chủ yếu gặp ở người từ 50 tuổi trở lên (87,3%), không khác biệt rõ về giới. Đau là triệu chứng nổi bật, với 95,2% bệnh nhân có DN4 ≥ 4 và 87,3% đi khám do đau. Tổn thương khu trú một bên (100%), thường gặp nhất ở vùng đầu-mặt (33,3%). Rát bỏng tiền triệu (81%), tuổi ≥50 và diện tích tổn thương da là các yếu tố liên quan có ý nghĩa thống kê với cường độ đau vừa đến nặng.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Trần Văn Tiến, Vũ Huy Lượng (2012), “Nghiên cứu tình hình, đặc điểm lâm sàng của bệnh zona tại Bệnh viện Da liễu Trung ương từ 1/2008 đến 12/2011”, Tạp chí Y học Việt Nam. 2(6), 26–29.
2. Nguyễn Thị Thu Dung, Trần Thị Diệu (2023). “Đặc điểm lâm sàng bệnh Zona tại Bệnh viện Da liễu Cần Thơ”, Tạp chí Y học Việt Nam, 529(2), 253–258.
3. Shreelakshmi, B. et al (2025). Association of clinical factors, IL4, and IL17 levels with the development of postherpetic neuralgia: A prospective study among patients with herpes zoster from India. Indian Dermatology Online Journal.
4. Levin, M. J., Schmader, K. E., Oxman, M. N (2019), “Varicella and herpes zoster”, Fitzpatrick’s dermatology. McGraw-Hill Education, 9th ed.
5. Nguyễn Thị Minh Hằng, Trần Văn Hùng, Trần Văn Nguyên (2021). “Đặc điểm lâm sàng bệnh zona tại Bệnh viện Trung ương Huế và Bệnh viện Trường Đại học Y Dược Huế”, Tạp chí Y học Việt Nam, 505(1), 100–107.