KHẢO SÁT TỶ LỆ HỒI PHỤC THỊ LỰC TRONG BỆNH LÝ VIÊM MŨI XOANG DO NẤM XÂM LẤN

Lý Xuân Quang1,2, Nguyễn Văn Thành2,
1 Bộ môn Tai Mũi Họng - Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh
2 Khoa Tai Mũi Họng - Bệnh viện Đại học Y Dược Thành phố Hồ Chí Minh

Nội dung chính của bài viết

Tóm tắt

Mở đầu: Viêm xoang do nấm xâm lấn cấp tính (Acute invasive fungal sinusitis - AIFS) là bệnh lý nguy hiểm đe doạ tính mạng, diễn tiến nhanh thường gặp ở bệnh nhân (BN) suy giảm miễn dịch với nhiều biến chứng nguy hiểm, trong đó biến chứng mắt (với biểu hiện như lồi mắt, giảm thị lực, liệt vận nhãn…) là một trong những biểu hiện lâm sàng nặng nề, ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng cuộc sống sau điều trị. Trong khi các nghiên cứu trước đây tại Việt Nam chủ yếu tập trung vào tỷ lệ sống còn, các dữ liệu về khả năng hồi phục thị lực sau tổn thương thần kinh thị do nấm xâm lấn vẫn còn hạn chế. Ngoài ra mối quan hệ giữa tác nhân gây bệnh, thời gian can thiệp, và mức độ tổn thương ban đầu với sự hồi phục thị lực cũng cần được tìm hiểu và làm rõ. Mục tiêu: Mô tả đặc điểm dịch tễ, tác nhân vi sinh và tổn thương lâm sàng giữa nhóm BN mất thị lực hoàn toàn và nhóm giảm thị lực một phần. Khảo sát tỷ lệ hồi phục thị lực sau điều trị của từng nhóm BN AIFS, tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh từ năm 2022 đến năm 2025. Đối tượng và phương pháp: hồi cứu trên 30 BN AIFS có biến chứng mắt tại Bệnh viện Đại học Y Dược TP. Hồ Chí Minh từ năm 2022 đến năm 2025, chia thành Nhóm 1 (mất thị lực hoàn toàn) và Nhóm 2 (giảm thị lực một phần). Kết quả lâm sàng được đánh giá tại mốc 01 tháng sau can thiệp. Kết quả: Nhóm 1 (n=12) có tỷ lệ nhiễm Mucorales cao (75%) so với Nhóm 2 (chủ yếu Aspergillus). Sau điều trị, 100% BN Nhóm 1 không hồi phục thị lực. Nhóm 2 có tỷ lệ cải thiện thị lực đạt 33,3%. Tỷ lệ hồi phục vận nhãn ở cả hai nhóm tương đương (lần lượt là 40% và 50%). Kết luận: Mất thị lực hoàn toàn do Mucorales là yếu tố tiên lượng xấu. Cần can thiệp tích cực cho nhóm giảm thị lực trong thời gian sớm nhất để cải thiện thị lực.

Chi tiết bài viết

Tài liệu tham khảo

1. Aswal P, Parashar VS, Jaiswal A, Kaushik A. Acute invasive fungal rhinosinusitis (AIFRS) - A histopathological analysis of expanding spectrum of fungal infections in backdrop of COVID-19 pandemic. J Family Med Prim Care. 2023;12(9):2097-102.
2. Quang LX, Tam TT, Dang LH, et al. Acute invasive fungal rhinosinusitis in post-COVID-19 patients in Vietnam. J Formos Med Assoc. 2023;123(3):357-65.
3. Tran GH, Luong KA, Ngo TP, et al. Invasive Fungal Rhinosinusitis: The First Histopathological Study in Vietnam. Head Neck Pathol. 2024;18(1):104.
4. Adlakha N, Yadav G, Yadav M, et al. Visual And Orbital Complications Of Acute Fungal Sinusitis Including COVID-Induced Mucormycosis: A Systematic Literature Review And Meta-Analysis. J Contemp Clin Pract. 2025;11(11):687-98.
5. Chikley A, Ben-Ami R, Kontoyiannis DP. Mucormycosis of the Central Nervous System. J Fungi (Basel). 2019;5(3):59.
6. Park M, Shin J, Lee E, et al. Neuro-ophthalmologic Outcomes of Orbital Apex Syndrome Caused by Invasive Fungal Rhinosinusitis. J Neurol Surg B Skull Base. 2024;86(1):66-75.
7. Gupta A, Rathore PK, Malhotra V. Visual Outcome in Patients with Acute Invasive Fungal Rhinosinusitis. Clin Rhinol An Int J. 2017;10(3):120-3.
8. Libreros-Jiménez HM, Manzo J, Rojas-Durán F, et al. On the Cranial Nerves. NeuroSci. 2024;5(1):8-38.